ৰূপকুণ্ড হ্ৰদ: হিমালয়ৰ বুকুৰ পৰা ভাহি অহা এটা বিভীষিকাময় ৰহস্য
হিমালয়ৰ ৫,০২৯ মিটাৰ উচ্চতাত অৱস্থিত এখন হ্ৰদ। চাৰিওফালে বৰফে আবৃত পাহাৰ আৰু তীব্ৰ ঠাণ্ডা। কিন্তু এই সুন্দৰ হ্ৰদটোৱে নিজৰ বুকুত কঢ়িয়াই লৈ ফুৰিছে শ শ মানুহৰ কঙ্কাল! ই কোনো চিনেমাৰ কাহিনী নহয়, এয়া হৈছে উত্তৰাখণ্ডৰ ৰূপকুণ্ড (Roopkund Lake), যাক সমগ্ৰ বিশ্বই 'জঁকাৰ হ্ৰদ' (Skeleton Lake) বুলি জানে।
১৯৪২ চনৰ সেই ভয়ংকৰ আৱিষ্কাৰ
দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ১৯৪২ চনত এজন ব্ৰিটিছ বনৰক্ষীয়ে (Nanda Devi Game Reserve ranger) প্ৰথমবাৰৰ বাবে এই হ্ৰদটো প্ৰত্যক্ষ কৰিছিল। হ্ৰদটোৰ বৰফ গলি যোৱাৰ লগে লগে পানীত আৰু হ্ৰদৰ পাৰত শ শ মানুহৰ শৰীৰৰ হাৰ আৰু কংকাল ভাহি উঠিছিল। প্ৰথমতে ভাবিছিল যে এইবোৰ হয়তো বিশ্বযুদ্ধত নিহত হোৱা জাপানী সৈন্যৰ মৃতদেহ, কিন্তু পিছৰ পৰীক্ষাত যি তথ্য ওলাল, সি সকলোকে হতভম্ব কৰি তুলিলে।
কি ঘটেছিল সেইদিনা? (নৱম শতিকাৰ সেই মৃত্যুৰ ৰহস্য)
DNA আৰু কাৰ্বন ডেটিং পৰীক্ষাৰ পৰা জনা গৈছে যে এই কংকালবোৰ প্ৰায় ৮৫০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ বা নৱম শতিকাৰ। অৰ্থাৎ ১০০০ বছৰতকৈও অধিক পুৰণি! বিজ্ঞানীসকলে কংকালবোৰৰ মূৰৰ হাড় আৰু কান্ধত এটা বিশেষ ধৰণৰ আঘাত লক্ষ্য কৰিছিল। সেই আঘাতবোৰ কোনো তৰোৱাল বা বন্দুকৰ নাছিল, বৰঞ্চ আছিল কোনো গোল আকৃতিৰ গধুৰ বস্তুৰ।
গৱেষণাৰ অন্তত কোৱা হয় যে এক প্ৰকাণ্ড শিলাবৃষ্টিৰ ফলত এই লোকসকলৰ মৃত্যু হৈছিল। ক্ৰিকেট বলৰ সমান ডাঙৰ ডাঙৰ শিলাবৃষ্টিৰ পৰা নিজক ৰক্ষা কৰিবলৈ পাহাৰৰ বুকুত কোনো আশ্ৰয় নাছিল, যাৰ ফলত থিতাতে সকলোৰে মৃত্যু হৈছিল।
তেওঁলোক কোন আছিল?
ইমান উচ্চতাত ইমানবোৰ মানুহ একেলগে কি কৰি আছিল? ইয়াক লৈ দুটা মূল ধাৰণা আছে:
- নন্দা দেৱীৰ যাত্ৰী: স্থানীয় লোককথা অনুসৰি, কনৌজৰ ৰজা জচধৱল, তেওঁৰ গৰ্ভৱতী পত্নী আৰু তেওঁলোকৰ দলবল নন্দা দেৱীৰ দৰ্শনৰ বাবে যাওঁতে দেৱীৰ ক্ৰোধত পৰি এই দুৰ্ঘটনাৰ বলি হৈছিল।
- নতুন গৱেষণা: ২০১৯ চনৰ এক গৱেষণাত পোহৰলৈ আহে যে এই কংকালবোৰ কেৱল এদলেৰে নহয়, বৰঞ্চ বিভিন্ন সময়ত মৃত্যু হোৱা লোকৰহে। ইয়াৰ ভিতৰত একাংশ দক্ষিণ এছিয়াৰ লোক আছিল আৰু একাংশ লোক আছিল গ্ৰীচৰ। এতিয়া প্ৰশ্ন হয়, সেই সময়ত গ্ৰীচৰ পৰা ইমান দূৰত হিমালয়লৈ মানুহ কিয় আহিছিল?
আজিও অমীমাংসিত বহু প্ৰশ্ন
বিজ্ঞানৰ ইমান উন্নতিৰ পিছতো ৰূপকুণ্ড আজিও এক ৰহস্য। আশ্চৰ্যজনক কথা এয়ে যে ইমান শ বছৰৰ পিছতো কিছুমান কংকালত আজিও মঙহ বা চুলি লাগি আছে! হিমালয়ৰ অতিপাত ঠাণ্ডাই এইবোৰক মমিৰ দৰে সংৰক্ষিত কৰি ৰাখিছে।
বৰ্তমান এই ঠাইখন ট্ৰেকাৰসকলৰ বাবে অতি প্ৰিয়। কিন্তু যেতিয়া হ্ৰদৰ পাৰত হঠাৎ কোনো মানুহৰ হাতৰ পৰা ভৰিৰ হাড় ওলাই পৰে, তেতিয়া আজিও কলিজা কঁপি উঠে।
সামৰণি:
ৰূপকুণ্ড কেৱল এখন হ্ৰদ নহয়, ই ইতিহাসৰ এক এনেকুৱা পৃষ্ঠা যাৰ সম্পূৰ্ণ অৰ্থ আজিও কোনেও বুজি পোৱা নাই। হিমালয়ৰ এই নীৰৱতাত আজিও যেন সেইদিনাৰ চিঞৰবোৰ বৰফৰ তলত কফন হৈ পৰি আছে।
By Maina Gam
